میکروکریستالین سلولز (آویسل) – انتخاب درست برای تولید قرص و مکمل
اگر در خط تولید قرص، کپسول یا مکمل فعالیت دارید، احتمالاً با نام میکروکریستالین سلولز (MCC) یا آویسل کار کردهاید. این ماده یکی از اصلیترین اجزای فرمولاسیون در صنایع دارویی و مکمل است و نقش آن فقط «پرکننده» ساده نیست؛ بلکه مستقیماً روی سختی قرص، یکنواختی وزن، جریانپذیری پودر و کیفیت پرس مستقیم تأثیر میگذارد. بنابراین انتخاب گرید مناسب آویسل میتواند سرعت تولید، میزان ضایعات و حتی پایداری محصول نهایی شما را تغییر دهد.
پیشگامان شیمی تأمینکننده میکروکریستالین سلولز دارویی (USP/BP/EP) در گریدهای مختلف از جمله PH101، PH102، PH103، PH112، PH301 و PH302 از برندهای معتبر هند Peritus – Alcon و چین Accent-Sunhere – Gloria است. این محصول به صورت پودر سفید، بدون بو و با خلوص دارویی عرضه میشود و برای تولیدکنندگانی مناسب است که به دنبال ماده اولیه پایدار، قابل تکرار در بچهای تولید و دارای مدارک فنی معتبر (COA) هستند. اگر در حال انتخاب بین گریدهای مختلف آویسل هستید یا میخواهید بدانید کدام گرید برای پرس مستقیم یا گرانولاسیون مرطوب مناسبتر است، در ادامه دقیق و کاربردی بررسی میکنیم.
جهت دریافت نمونه و آنالیز و استعلام قیمت میکروکریستالین سلولز
و همچنین دریافت مشاوره رایگان با ما تماس بگیرید.
شنبه تا چهارشنبه ۹ الی ۱۷ | پنج شنبه ۹ الی ۱۳
📊جدول مشخصات فنی میکروکریستالین سلولز (Avicel / MCC)
| عنوان مشخصه | مقدار / توضیحات |
|---|---|
| نام محصول | میکروکریستالین سلولز |
| نام انگلیسی | Microcrystalline Cellulose |
| نام تجاری رایج | Avicel / MCC |
| فرمول عمومی | (C6H10O5)n |
| CAS Number | 9004-34-6 |
| گرید | دارویی (USP / BP / EP) |
| ظاهر | پودر سفید، بدون بو و بیمزه |
| خلوص | حداقل 99٪ |
| حلالیت | نامحلول در آب، متورمشونده |
| کاربرد اصلی | پرکننده (Filler)، بایندر (Binder)، بهبوددهنده فشردگی قرص |
| گریدهای پرمصرف | PH101، PH102، PH103، PH112، PH301، PH302 |
| بستهبندی | کیسه یا درام 20 و 25 کیلوگرمی |
| استاندارد کیفی | دارای COA مطابق USP/BP/EP |
| محل تحویل | انبار شورآباد تهران |
| حداقل سفارش | یک بسته کامل |
برای دریافت اطلاعات تکمیلی درباره ترکیبات، فرمول شیمیایی و آنالیز کامل محصول، فایل مشخصات فنی (TDS) و CoA در زمان استعلام در اختیار شما قرار خواهد گرفت.
میکروکریستالین سلولز چیست و چه نقشی در خط تولید دارد؟
میکروکریستالین سلولز (Microcrystalline Cellulose) که در صنعت با نام آویسل (Avicel) نیز شناخته میشود، یکی از پرکاربردترین مواد کمکی در تولید محصولات دارویی و مکملها است. این ماده در واقع نوعی سلولز خالصشده است که از منابع گیاهی به دست میآید و به شکل پودر سفید، بدون بو و بدون طعم در اختیار واحدهای تولیدی قرار میگیرد. بسیاری از تولیدکنندگان وقتی درباره میکرو کریستالین سلولز صحبت میکنند، در واقع به همان آویسل اشاره دارند که در فرمولاسیون قرص و کپسول نقش کلیدی دارد.
در خط تولید، میکروکریستالین سلولز بیشتر به عنوان پرکننده (Filler) و بایندر (Binder) استفاده میشود. این ماده باعث میشود پودر مواد مؤثره بهتر فشرده شود و قرص نهایی استحکام مکانیکی مناسب، یکنواختی وزن و شکل پایدار داشته باشد. علاوه بر این، آویسل جریانپذیری مخلوط پودری را در دستگاههای پرس قرص بهبود میدهد و همین موضوع باعث شده است میکروکریستالین سلولز به یکی از مواد استاندارد در فرمولاسیون دارویی و مکمل تبدیل شود؛ بهخصوص در خطوط تولیدی که از روش پرس مستقیم (Direct Compression) استفاده میکنند.
میکروکریستالین سلولز برای چیست؟ (کاربرد در صنایع دارویی و مکملها)
وقتی مدیر تولید یا مسئول فنی میپرسد میکروکریستالین سلولز برای چیست، پاسخ کوتاه این است: برای کنترل رفتار پودر در خط تولید و ساخت قرص پایدار. Avicel (microcrystalline cellulose avicel) در فرمولاسیون به عنوان پرکننده (Filler) استفاده میشود تا وزن و حجم قرص یا کپسول به حد استاندارد برسد، مخصوصاً زمانی که مقدار ماده مؤثره کم است. این ویژگی به شما کمک میکند یکنواختی وزنی را در بچهای تولیدی حفظ کنید.
نقش دوم و مهمتر، عملکرد آن بهعنوان پیونددهنده (Binder) است. آویسل هنگام فشردهسازی، ذرات را بهخوبی به هم متصل میکند و قرصی با سختی مناسب و مقاومت مکانیکی قابل قبول میسازد؛ بدون اینکه نیاز به بایندرهای مایع پیچیده داشته باشید. به همین دلیل در تولید قرصهای ویتامینی، مینرال، گیاهی و بسیاری از مکملهای ورزشی کاربرد گسترده دارد.
در مورد جستجوهایی مانند میکروکریستالین سلولز برای لاغری یا میکروکریستالین سلولز برای بدن باید از زاویه صنعتی نگاه کنیم: این ماده خودش «ماده فعال چربیسوز» نیست، اما در تولید مکملهای مدیریت وزن به کار میرود، چون فاقد کالری قابل جذب است و حجم ایجاد میکند. بنابراین تولیدکنندگان مکملهای رژیمی از آن برای ساخت قرصها یا کپسولهای حجیمکننده استفاده میکنند، در حالیکه پایداری فیزیکی محصول حفظ میشود.
اگر در خط شما تولید قرص با روش پرس مستقیم انجام میشود، استفاده از microcrystalline cellulose avicel معمولاً باعث کاهش مشکلاتی مثل لبپریدگی قرص، اختلاف وزن و افت سختی میشود—موضوعی که مستقیماً روی کاهش ضایعات و افزایش راندمان اثر دارد.
تفاوت آویسل ۱۰۱ و ۱۰۲ و سایر گریدهای کاربردی در چیست؟
یکی از سوالات رایج در واحدهای فرمولاسیون این است که تفاوت آویسل 101 و 102 دقیقاً در چیست و کدام گرید برای خط تولید مناسبتر است. تفاوت اصلی گریدهای آویسل (MCC) به اندازه ذرات، میزان رطوبت و رفتار جریان پودر در فرآیند تولید برمیگردد. همین تفاوتها تعیین میکند که هر گرید در چه نوع فرمولاسیون یا چه نوع دستگاهی عملکرد بهتری داشته باشد.
آویسل 101 (Avicel PH101) ذرات ریزتری دارد و معمولاً در فرمولاسیونهایی استفاده میشود که نیاز به چسبندگی و فشردگی بالاتر دارند. به همین دلیل این گرید در بسیاری از فرمولهای قرصی که با گرانولاسیون مرطوب تولید میشوند عملکرد خوبی دارد، چون ذرات کوچکتر باعث اتصال بهتر مواد در مرحله پرس میشوند.
در مقابل، آویسل 102 (Avicel PH102) دارای اندازه ذرات بزرگتر و جریانپذیری بهتر است. به همین دلیل بسیاری از تولیدکنندگان از این گرید در فرآیند پرس مستقیم (Direct Compression) استفاده میکنند؛ جایی که پودر باید بدون مرحله گرانولاسیون بهراحتی در قالب دستگاه پرس جریان پیدا کند. به همین علت در خطوط تولید مکملها و قرصهای ویتامینی، آویسل 102 یکی از رایجترین انتخابها است.
علاوه بر این دو گرید پرمصرف، چند گرید دیگر نیز در صنعت وجود دارد که برای شرایط خاص طراحی شدهاند:
- آویسل 103: مشابه PH101 اما با رطوبت کمتر؛ مناسب برای فرمولاسیونهای حساس به رطوبت.
- آویسل 112: گریدی با رطوبت بسیار پایین که در برخی فرمولهای خاص دارویی استفاده میشود.
- آویسل 301 و 302: این گریدها چگالی بالاتری دارند و در تولید قرصهایی که نیاز به استحکام و فشردگی بیشتر دارند کاربرد پیدا میکنند.
در عمل، انتخاب بین آویسل 101، آویسل 102 و سایر گریدها بیشتر به سه عامل بستگی دارد: نوع فرآیند تولید، ویژگی ماده مؤثره و رفتار پودر در دستگاه پرس. به همین دلیل بسیاری از واحدهای R&D قبل از انتخاب نهایی، چند گرید مختلف آویسل را در مقیاس آزمایشگاهی تست میکنند تا بهترین عملکرد در خط تولید مشخص شود.
مقایسه عملکرد میکروکریستالین سلولز با نشاسته در فرمولاسیون
در بسیاری از فرمولاسیونهای قدیمی دارویی و غذایی از نشاسته به عنوان پرکننده یا بایندر استفاده میشد. اما در سالهای اخیر بسیاری از تولیدکنندگان به سمت استفاده از میکروکریستالین سلولز (اویسل) رفتهاند. دلیل این تغییر بیشتر به رفتار فیزیکی بهتر این ماده در فرآیند تولید برمیگردد. آویسل در مقایسه با نشاسته قابلیت فشردهسازی بالاتری دارد و در فرآیند پرس قرص، استحکام و یکنواختی بهتری ایجاد میکند. به همین دلیل در خطوطی که از پرس مستقیم استفاده میکنند، میکروکریستالین سلولز معمولاً عملکرد قابل پیشبینیتری نسبت به نشاسته دارد.
تفاوت دیگر به پایداری فرمولاسیون مربوط میشود. نشاسته میتواند در برخی شرایط رطوبت جذب کند و روی رفتار پودر در خط تولید تأثیر بگذارد، در حالیکه اویسل معمولاً پایداری فیزیکی بهتری در ترکیب پودری ایجاد میکند. این موضوع باعث میشود بسیاری از واحدهای R&D در فرمولاسیون قرصها و مکملها، به جای نشاسته از میکروکریستالین سلولز استفاده کنند تا مشکلاتی مثل چسبندگی، تغییر وزن قرص یا افت سختی کاهش پیدا کند.
از نظر کاربرد در مکملها نیز تفاوت مهمی وجود دارد. نشاسته و برخی پرکنندههای قندی ممکن است در بدن قابل هضم و دارای کالری باشند، در حالیکه میکروکریستالین سلولز عملاً فیبر نامحلول و غیرقابل جذب محسوب میشود. به همین دلیل در تولید مکملهای رژیمی و برخی محصولات سلامتمحور، استفاده از اویسل برای تولیدکنندگان گزینه مناسبتری است.
به همین دلایل، بسیاری از کارخانهها هنگام خرید سلولز برای فرمولاسیون دارویی و مکملها، میکروکریستالین سلولز (اویسل) را به عنوان جایگزین فنی پایدارتر نسبت به نشاسته در نظر میگیرند؛ بهخصوص زمانی که هدف، تولید قرص با کیفیت یکنواخت و عملکرد قابل تکرار در مقیاس صنعتی باشد.
مشخصات فنی و استانداردهای کیفی آویسل که واحد QC باید بررسی کند
برای بسیاری از کارخانههای دارویی و تولیدکنندگان مکمل، کیفیت میکروکریستالین سلولز (آویسل) فقط به ظاهر پودر محدود نمیشود. واحد کنترل کیفیت (QC) معمولاً قبل از تأیید مصرف ماده اولیه، چند پارامتر مهم را در گواهی آنالیز (COA) بررسی میکند تا مطمئن شود ماده با استانداردهای دارویی همخوانی دارد.
اولین شاخص مهم خلوص (Assay) است که در اغلب گریدهای دارویی حداقل حدود ۹۹٪ در نظر گرفته میشود. این مقدار نشان میدهد که ماده عمدتاً از سلولز خالص تشکیل شده و ناخالصیهای آن در محدوده استاندارد قرار دارد. پارامتر بعدی میزان رطوبت (Loss on Drying) است. رطوبت بالا میتواند روی رفتار پودر در مخلوطکن یا دستگاه پرس قرص تأثیر بگذارد و حتی باعث کلوخه شدن ماده در انبار شود.
در کنار این موارد، فلزات سنگین نیز در آنالیز آویسل بررسی میشوند تا اطمینان حاصل شود که ماده اولیه از نظر ایمنی در محدوده استانداردهای دارویی قرار دارد. همچنین واحد QC معمولاً بررسی میکند که محصول با استانداردهای مرجع مانند USP ،BP یا EP مطابقت داشته باشد. وجود این استانداردها در مدارک فنی نشان میدهد که میکروکریستالین سلولز میتواند در تولید محصولات دارویی و مکملها بدون مشکل استفاده شود.
در نهایت پارامترهایی مانند اندازه ذرات، دانسیته بالک و ویژگیهای فشردگی نیز برای بسیاری از خطوط تولید اهمیت دارند، زیرا این ویژگیها مستقیماً روی عملکرد آویسل در فرآیند پرس قرص و یکنواختی تولید تأثیر میگذارند.
بررسی ایمنی و عوارض جانبی میکروکریستالین سلولز در مصارف صنعتی
از نظر ایمنی، میکروکریستالین سلولز یکی از مواد کمکی شناختهشده در صنایع دارویی و غذایی است و در بسیاری از کشورها استفاده از آن در محصولات دارویی، مکملها و برخی مواد غذایی مجاز اعلام شده است. سازمانهای نظارتی مانند FDA این ماده را در گروه مواد ایمن برای استفاده در فرمولاسیون محصولات قرار دادهاند، به همین دلیل در طیف گستردهای از قرصها، کپسولها و مکملهای غذایی استفاده میشود.
در پاسخ به جستجوهایی مانند «میکروکریستالین سلولز عوارض» باید گفت که این ماده به طور معمول ماده فعال دارویی نیست و بیشتر نقش فنی در فرمولاسیون دارد. چون نوعی فیبر نامحلول محسوب میشود، در بدن جذب نمیشود و معمولاً بدون تغییر از دستگاه گوارش عبور میکند. به همین دلیل در مقادیر مجاز مصرفی در محصولات دارویی و غذایی، عارضه خاصی برای مصرفکننده گزارش نشده است.
با این حال در محیطهای صنعتی، کار با هر نوع پودر ریز نیازمند رعایت نکات ایمنی است. در زمان جابهجایی یا شارژ مواد در میکسرها ممکن است گرد و غبار پودر در هوا پخش شود، بنابراین استفاده از سیستم تهویه مناسب، ماسکهای فیلتردار و تجهیزات حفاظت فردی در کارگاه توصیه میشود. رعایت این نکات ساده کمک میکند کار با میکروکریستالین سلولز در محیط کارخانه کاملاً ایمن و بدون مشکل انجام شود.
آنالیز میکروکریستالین سلولز


خرید و فروش میکروکریستالین سلولز – آویسل MCC
بستهبندی، شرایط انبارداری و نگهداری آویسل در کارخانه
میکروکریستالین سلولز (آویسل) معمولاً در بستهبندیهای صنعتی استاندارد عرضه میشود تا در طول حملونقل و نگهداری کیفیت آن حفظ شود. رایجترین نوع بستهبندی این ماده کیسه یا درامهای ۲۰ تا ۲۵ کیلوگرمی چندلایه است که از نفوذ رطوبت و آلودگی جلوگیری میکند. برای کارخانههایی که قصد خرید آویسل یا خرید میکرو کریستالین سلولز دارند، بررسی سالم بودن بستهبندی و پلمب بودن کیسهها هنگام تحویل اهمیت زیادی دارد، زیرا هرگونه نفوذ رطوبت میتواند روی رفتار پودر در خط تولید تأثیر بگذارد.
از نظر نگهداری، آویسل باید در محیط خشک، خنک و دور از رطوبت انبار شود. اگرچه این ماده نسبت به بسیاری از پودرهای دارویی پایدارتر است، اما قرار گرفتن طولانیمدت در محیط مرطوب میتواند باعث جذب رطوبت و کلوخه شدن پودر شود. برای جلوگیری از این مشکل، معمولاً توصیه میشود کیسهها روی پالتهای استاندارد نگهداری شوند و تماس مستقیم با کف انبار نداشته باشند. همچنین پس از باز شدن بستهبندی، بهتر است باقیمانده ماده در ظرف دربسته نگهداری شود تا کیفیت آن در بچهای بعدی تولید حفظ شود.
راهنمای خرید و عوامل موثر بر قیمت میکروکریستالین سلولز (آویسل)
در زمان خرید اویسل یا خرید میکرو کریستالین سلولز چند عامل اصلی میتواند روی انتخاب محصول و قیمت نهایی تأثیر بگذارد. یکی از مهمترین عوامل کشور و شرکت تولیدکننده است. در بازار مواد اولیه دارویی، بخش زیادی از آویسل توسط تولیدکنندگان معتبر هند و چین عرضه میشود و برندهایی مانند Peritus، Alcon، Sunhere، Accent و Gloria از جمله برندهای شناختهشده در این حوزه هستند.
عامل مهم بعدی گرید محصول است. همانطور که در بخشهای قبلی توضیح داده شد، گریدهایی مانند PH101، PH102، PH103، PH112، PH301 و PH302 هرکدام ویژگیهای متفاوتی دارند و انتخاب گرید مناسب میتواند روی عملکرد ماده در خط تولید تأثیر بگذارد. به همین دلیل بسیاری از کارخانهها قبل از خرید در حجم بالا، ابتدا نمونه آزمایشگاهی دریافت میکنند تا عملکرد آویسل در فرمولاسیون خود را بررسی کنند.
در نهایت، حجم سفارش، نوع بستهبندی و موجودی بازار نیز از عواملی هستند که روی قیمت میکروکریستالین سلولز تأثیر میگذارند. برای تولیدکنندگانی که به دنبال تأمین پایدار ماده اولیه هستند، خرید از تأمینکنندهای که امکان ارائه مدارک فنی، نمونه آزمایشگاهی و تحویل منظم را داشته باشد، معمولاً انتخاب مطمئنتری نسبت به خرید صرفاً بر اساس قیمت خواهد بود.
دعوت به خرید میکروکریستالین سلولز (آویسل) از پیشگامان شیمی
اگر برای خط تولید خود به دنبال تأمین میکروکریستالین سلولز (آویسل) با کیفیت پایدار و مدارک فنی معتبر هستید، پیشگامان شیمی این ماده را در گریدهای مختلف دارویی و از برندهای شناختهشده بازار تأمین میکند. امکان ارائه COA، ارسال نمونه برای تست در واحد R&D و تحویل از انبار تهران فراهم است تا قبل از خرید، عملکرد ماده در فرمولاسیون شما بررسی شود. برای دریافت قیمت میکروکریستالین سلولز، مشاوره فنی یا ثبت سفارش خرید آویسل میتوانید با کارشناسان فروش پیشگامان شیمی تماس بگیرید.

دیدگاهها
مهندس علیرضا شبستری –
آیا میکروکریستالین سلولز فقط فیلر هست یا نقش دیگهای هم در قرص داره؟
سحر رحمانی –
میکروکریستالین سلولز (آویسل) یکی از چندمنظورهترین مواد کمکی در قرصسازیه. علاوه بر اینکه به عنوان فیلر (پرکننده) برای حجمدهی قرصها استفاده میشه، نقشهای مهم دیگهای هم داره:
بایندر خشک (Dry binder) برای حفظ انسجام قرص
کمک به گرانولسازی
بهبود تراکمپذیری و استحکام مکانیکی قرص
در برخی فرمولها حتی به عنوان عامل کمک فروپاشی (disintegrant) هم عمل میکنه
به همین دلیل، حضور MCC باعث کاهش نیاز به سایر مواد افزودنی و سادهتر شدن فرمولاسیون میشه. فقط باید دقت کرد که نسبت مناسب با سایر اجزا رعایت بشه تا از مشکلاتی مثل تاخیر در آزادسازی یا چسبندگی در قالب جلوگیری بشه.
ناهید اکبری –
آیا نوع و گرید آویسل در فرمولاسیون قرص اهمیت داره؟ مثلاً فرق Avicel PH101 و PH102 چیه؟
سحر رحمانی –
بله، انتخاب نوع گرید میکروکریستالین سلولز در فرمولاسیون قرص بسیار مهمه چون مستقیماً روی خواص فشردگی، سختی قرص، آزادسازی ماده مؤثره و حتی سرعت پرسکاری تأثیر میذاره.
برای مثال، Avicel PH101 دارای اندازه ذرات کوچکتر (حدود 50 میکرون) است و خاصیت تراکمپذیری بالاتری داره، در حالیکه Avicel PH102 با ذرات بزرگتر (حدود 100 میکرون) روانی بهتری دارد و برای دستگاههای با سرعت بالا یا فرمولهایی با مواد چسبناک مناسبتره.
بنابراین انتخاب بین گریدهای مختلف آویسل باید بر اساس نیاز فرمول و ویژگیهای فنی انجام بشه.
محسن رضایی –
سلام
روزتون بخیر
ببخشید از آیسل برای ژل کنندگی هم میشه استفاده کرد؟ آویسل چند؟
سحر رحمانی –
میکروکریستالین سلولز (آویسل) به تنهایی خاصیت ژلکنندگی قوی نداره، اما وقتی بهصورت ترکیب با کربوکسیمتیلسلولز سدیم (CMC-Na) استفاده بشه، میتونه ساختار ژل معلقکننده (pseudo-gel) ایجاد کنه. این ترکیب معمولاً با نام تجاری Avicel RC یا Avicel CL شناخته میشه.
📌 گرید مناسب برای ژل:
برای کاربرد ژلکنندگی، از گریدهای ترکیبی مثل Avicel® RC-591 یا Avicel® RC-581 استفاده میشه که شامل حدود 88–89٪ MCC و 11–12٪ CMC هستند. این نوع آویسلها در آب به سرعت تورم پیدا میکنن و حالت ژلشده پایدار ایجاد میکنن، بدون نیاز به حرارتدهی.
اگر نیاز به ژل شفاف یا سیستم معلقکننده دارید، Avicel RC گزینهای عالیه و در صنایع آرایشی، نوشیدنیهای معلق و حتی دارویی کاربرد زیادی داره. برای اطلاعات بیشتر درباره دوز مصرف یا فرمول پایه، خوشحال میشیم راهنماییتون کنیم.